سوره مبارکه فاتحه
شماره 6 الی 46

سوره مبارکه بقره
تفسیر آسان - سوره مبارکه بقره

سوره مبارکه آل عمران / آیات 1 الی 22
شماره 47 الی 151

سوره مبارکه آل عمران / آیات 23 الی 43
شماره 152 الی 263

سوره مبارکه آل عمران / آیات 44 الی 71
شماره 264 الی 370

سوره مبارکه آل عمران / آیات 72 الی 100
از شماره 371 الی 481

آیه 2 / شماره 10 / توضیح حمد و رب در آیه الحمدلله رب العالمین

موضوع ۱۰: توضیح “حمد” و “رب” در آیه «الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ»

دومین آیه‌ی سوره‌ی فاتحه “الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ” – الْحَمْدُ با ال شروع می‌شود و ال در زبان عربی برای خودش حرف‌ها دارد. ما انواع ال داریم که اینجا ال استغراق است. ” الْحَمْدُ ” یعنی کل حمدها و تمام ستایش‌ها برای الله هست. “ستایش”: به معنای ستودن، به نیکی یادکردن، به بهترین شکل در موردش صحبت‌کردن است. ” رَبِّ الْعَالَمِينَ ” به وجود آورنده‌ی عالَم‌ها. ” رَبِّ ” به نسبت یک عالم حداقل ۵ مرحله دارد؛ وقتی که خدا عزوجل می‌خواهد عالَمی را خلق کند، (مثال عالَم آدمیان) در قبال آن، پنج کار انجام می‌دهد که این پنج کار باهم می‌شود. ” رَبِّ ” ١. اول امکاناتی که آن عالَم نیاز دارد برایش مهیا می‌کند. ۲. دوم خود آن عالَم را خلق می‌کند. ٣. سوم ابزار و وسایلی که آن عالَم نیاز دارد تا از آن امکانات استفاده کند در اختیارش قرار می‌دهد.

خداوند فرمود: «وَلَكُمْ فِي الْأَرْضِ مُسْتَقَرٌّ وَمَتَاعٌ إِلَى حِينٍ» (البقره/ ۳۶) و برای شما در زمین تا مدت معینی قرارگاه و وسیلۀ بهره برداری خواهد بود. ما امکانات نیاز داریم که بتوانیم از آن استفاده کنیم؛ مثلا خدای عزوجل به ما قوه تفکر، دست و چشم داده تا بتوانیم از وسایل و امکانات اطراف‌مان استفاده کنیم، اختراع کنیم،کشف کنیم. اگر امکانات باشد، ماهم باشیم، ولی ابزار استفاده نداشته باشیم آن امکانات به درد ما نمی‌خورند، ۴. چهارم خدا عزوجل از آن عالَمی که آفریده محافظت می‌کند، که جزو معنای ” رَبِّ الْعَالَمِينَ ” است. ۵. پنجم اینکه آن‌ها را رشد می‌دهد، توسعه می‌دهد.

این شد به نسبت یک عالَم: ١. خلق امکانات. ۲. ایجاد آن عالَم. 3. وسایل و ابزاری که آن عالَم و مخلوقاتش بتوانند استفاده کنند. ۴. خدا از آن عالَم نگه‌داری می‌کند. ۵. آن‌ها را رشد و توسعه می‌دهد. همه‌ی این‌ها به نسبت یک عالَم انسان مثال زدیم. حالا با توجه به ” رَبِّ الْعَالَمِينَ ” تصور کنیم همین پنج مرحله را در قبال تمام عالَمین انجام می‌دهد.