موضوع ۴۸۰: خطاب مستقیم و غیرمستقیم قرآن.
بعضی آیات قرآن کریم، جمعی را به طور مستقیم مورد خطاب قرار می‌دهد و بعضی آیات به صورت غیر مستقیم؛ مثلا آیه ۷۰ و ۷۱ همین سوره مستقیماً اهل کتاب را مورد خطاب قرار داد، فرمود: «يَا أَهْلَ الْكِتَابِ لِمَ تَكْفُرُونَ بِآيَاتِ اللَّهِ وَأَنْتُمْ تَشْهَدُونَ/ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ لِمَ تَلْبِسُونَ الْحَقَّ بِالْبَاطِلِ وَتَكْتُمُونَ الْحَقَّ وَأَنْتُمْ تَعْلَمُونَ»
ولی آیه ۹۸ و ۹۹ با واسطه با آن‌ها صحبت کرد «قُلْ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ» ای پیغمبر تو به اهل کتاب بگو «لِمَ تَكْفُرُونَ بِآيَاتِ اللَّهِ وَاللَّهُ شَهِيدٌ عَلَى مَا تَعْمَلُونَ / قُلْ يَا أَهْلَ الْكِتَابِ لِمَ تَصُدُّونَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ مَنْ آمَنَ تَبْغُونَهَا عِوَجًا وَأَنْتُمْ شُهَدَاء» و به این شکل الان دیگر غیر مستقیم دارد با آن‌ها صحبت میکند؛ یعنی دارد مهرش را از آن‌ها دریغ میکند، چون قبلا مستقیم صحبت کرد، استدلال آورد،
منتهی آن‌ها دوباره به همان نقطه اول سر کار خودشان برگشتند به همین خاطر مهرش را که با خطاب نصیبشان می‌شود که مستقیم الله با خودشان صحبت بکند ازشان دریغ کرد تا شاید آن‌هایی که به الله و مهر الله توجه دارند به هوش بیایند و متوجه شوند که آن‌ها الان از خطاب مستقیم الله دارند خارج می‌شوند، ولی وقتی نوبت به مؤمنین رسید، فرمود:
«يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ تُطِيعُوا فَرِيقًا مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتَابَ يَرُدُّوكُمْ بَعْدَ إِيمَانِكُمْ كَافِرِينَ» مستقیم آن‌ها را مورد خطاب قرار داد و تا به آن‌ها بفهماند که مورد توجه الله هستند مادامی که اهل ایمانند.
